PMH ofisinde akreditasyon ve teknik güvence yaklaşımı

İş Ekipmanlarının Periyodik Kontrolü: 2026 Kapsamlı Rehberi

Hangi ekipmanın hangi koşulda, ne zaman, kim tarafından ve hangi belgeyle kontrol edilmesi gerektiğini; güncel Yönetmelik hükümlerini işverenin uygulayabileceği adımlara dönüştürerek açıklıyoruz.

PMH periyodik muayene ve teknik kontrol çalışma ofisi

İş ekipmanlarının periyodik kontrolü nedir?

Periyodik kontrol; bir iş ekipmanının, Yönetmelikte öngörülen aralıklarda ve belirtilen yöntemlere uygun olarak, ilgili ekipman grubunda yetkili kişi tarafından muayene ve/veya test edilmesidir. Kontrolün sonucu sözlü bir kanaat değil, ekipmanla ilişkilendirilebilir teknik bir rapordur.

İş ekipmanı kavramı yalnız üretim makinelerini kapsamaz. İşin yapılmasında kullanılan makine, alet, cihaz, teçhizat, tesis ve tesisatlar bu çerçevede değerlendirilebilir. Bununla birlikte zorunlu kapsam, güncel Yönetmelik EK-III tablolarındaki ekipman veya ekipman gruplarıyla eşleşmesinden doğar.

Kontrol; ekipmanın taşıma, basınç, elektrik, mekanik bütünlük, koruyucu sistem veya fonksiyon gibi güvenliği etkileyen özelliklerini ilgili kriterlere göre inceler ve teknik kanaati kayıt altına alır.

Devamını okuDaha az göster

İşveren açısından doğru periyodik kontrol dört sorunun birlikte cevaplanmasını gerektirir: Ekipman zorunlu kapsamda mı, kontrol dönemi hangi dayanağa göre belirlendi, kontrolü yapacak kişi ilgili grupta yetkili mi ve rapor güncel şekil şartlarını taşıyor mu? Bunlardan birinin eksik olması, sahada bir inceleme yapılmış olsa bile mevzuata uygun ve izlenebilir bir süreç kurulduğu anlamına gelmeyebilir.

Periyodik kontrol, ekipmanın gelecekte hiçbir arıza çıkarmayacağını garanti etmez. Sonuç kontrol tarihindeki erişilebilir durum, uygulanan yöntemler ve sağlanan belgeler üzerinden oluşturulur. Bu nedenle operatör kontrolleri, planlı bakım, arıza bildirimleri ve güvenli kullanım tedbirleri kontrol tarihleri arasında devam etmelidir.

EK-III dışında kalan bir ekipman için teknik inceleme yapılması yararlı veya başka bir düzenleme nedeniyle gerekli olabilir. Ancak böyle bir inceleme otomatik olarak EK-III kapsamında zorunlu periyodik kontrol anlamına gelmez.

PMH teknik uzmanı iş ekipmanı saha incelemesi yaparken

Periyodik kontrol neden yapılır ve sorumluluk kimdedir?

İşveren, işyerinde kullanılacak ekipmanın yapılacak işe uygun olmasını ve çalışanlara sağlık ve güvenlik yönünden zarar vermemesini sağlamakla yükümlüdür. Bu sorumluluk yalnız hizmet satın almakla sona ermez; ekipman envanteri, dönem takibi, saha hazırlığı, yetki doğrulaması ve rapor bulgularının kapatılması da işverenin organizasyonuna dâhildir.

İş güvenliği uzmanı, bakım ekibi, satın alma, üretim ve tesis yönetimi sürece katkı verebilir. Buna rağmen ekipmanın kontrol ettirilmesine ilişkin işveren sorumluluğu başka bir çalışana veya hizmet sağlayıcıya tamamen devredilmiş sayılmaz. Sağlıklı sistem, görevleri kişilere dağıtır fakat doğrulama ve takibi tek envanterde birleştirir.

Periyodik kontrol ne değildir?

Periyodik kontrol, bakım ve diğer teknik çalışmalar arasındaki farklar
ÇalışmaNe yapar?Periyodik kontrolle ilişkisi
Periyodik kontrolYetkili kişi tarafından belirli aralıklarla yapılan muayene/test ve sonuç raporudur.Ekipmanın belirlenen kriterlere göre güvenli kullanım durumunu ortaya koyar.
Bakım ve onarımTemizlik, ayar, yağlama, tamir, parça değişimi, revizyon veya kalibrasyon gibi işlemlerdir.Ekipmanı çalışır durumda tutar; bağımsız periyodik kontrolün yerine geçmez.
Günlük/operasyonel kontrolOperatörün vardiya veya kullanım öncesinde yaptığı gözle ve fonksiyonel kontroldür.Günlük riskleri erken fark eder; resmî periyodik kontrol raporu değildir.
Risk değerlendirmesiİşyerindeki tehlikelerin belirlenmesi ve risklerin kontrolü için yürütülen sistematik çalışmadır.Kontrol ihtiyacını etkileyebilir; ekipman muayenesinin teknik sonucunu üretmez.
KalibrasyonÖlçüm cihazının sonuçlarının referansla karşılaştırılması ve ölçüm ilişkisinin belirlenmesidir.Cihazın ölçüm güvenilirliğini destekler; iş ekipmanının bütünsel güvenlik kontrolü değildir.
Tahribatsız muayene (NDT)Malzemeye zarar vermeden yüzey veya iç süreksizliklerin uygun yöntemle araştırılmasıdır.Gerektiğinde periyodik kontrolü destekler; tek başına her zaman periyodik kontrol raporu anlamına gelmez.

Hangi iş ekipmanları periyodik kontrole tabidir?

23 Aralık 2025 değişikliğiyle, yalnız EK-III’teki tablolarda yer alan ekipman veya ekipman gruplarının zorunlu periyodik kontrole tabi olduğu hükmü güçlendirilmiştir. Ekipman adı tek başına yeterli olmayabilir; teknik özellik ve kullanım amacı doğru tablo satırını belirler.

Basınçlı kap ve tesisatlar

Buhar ve sıcak su kazanları, kompresör hava tankları, hidrofor ve genleşme tankları, boyler, otoklav ve benzeri basınçlı ekipmanlar.

Kapsam notu

EK-III Tablo-1’de ekipman bazında belirtilen dönem ve kontrol kriterleri esas alınır. Basınç, hacim, akışkan ve ekipman standardı kapsamı değiştirebilir.

Ayrıntıyı okuDaha az göster
Yetki alanı
İlgili makine, metalürji ve malzeme, mekatronik, kimya, imalat veya uçak mühendisliği alanları ile Yönetmelikte sayılan teknik unvanlar.
İlgili hizmeti inceleyin

Kaldırma ve iletme ekipmanları

Vinçler, krenler, forkliftler, transpaletler, caraskallar, platformlar, kaldırma aksesuarları ve yapı iskeleleri.

Kapsam notu

EK-III Tablo-2’deki ekipman, dönem ve deney hükümleri uygulanır. İskeleler ve bazı özel kaldırma sistemleri için farklı kurallar bulunur.

Ayrıntıyı okuDaha az göster
Yetki alanı
İskeleler dışındaki ekipmanlarda ilgili makine ağırlıklı teknik unvanlar; iskelelerde ayrıca inşaat alanındaki yetkili unvanlar.
İlgili hizmeti inceleyin

Tesisatlar

Elektrik, topraklama, yıldırımdan korunma, jeneratör, katodik koruma, yangın, havalandırma, klima ve ilgili teknik tesisatlar.

Kapsam notu

EK-III Tablo-3 ve ilgili projeler birlikte değerlendirilir. Elektrik, yangın ve havalandırma gruplarında proje kontrolün temel girdilerindendir.

Ayrıntıyı okuDaha az göster
Yetki alanı
Elektrik gruplarında elektrik/elektrik-elektronik alanları; mekanik tesisatlarda Yönetmelikte belirtilen makine ağırlıklı teknik unvanlar.
İlgili hizmeti inceleyin

Tezgâhlar

Presler, CNC tezgâhları, torna, freze, takım tezgâhları ve üretim hattındaki benzeri makineler.

Kapsam notu

EK-III Tablo-4’te sayılan tezgâhlar için belirtilen kriterler; diğer makinelerde uygulanabilir standart, üretici bilgisi ve riskler dikkate alınır.

Ayrıntıyı okuDaha az göster
Yetki alanı
Makine, mekatronik, metalürji ve malzeme, imalat alanları ile Yönetmelikte sayılan teknik öğretmen ve teknikerler.
İlgili hizmeti inceleyin

Endüstriyel raf ve kapılar

Depo ve palet rafları, ağır yük rafları, endüstriyel kapılar, otomatik ve seksiyonel kapılar.

Kapsam notu

Kurulum, kullanım, yükleme biçimi ve ilgili standardın öngördüğü kriterlerle değerlendirilir; her ürün aynı teknik kapsamda kabul edilmez.

Ayrıntıyı okuDaha az göster
Yetki alanı
Makine ve inşaat ağırlıklı mühendislik, teknik öğretmenlik ve teknikerlik alanlarından Yönetmelikte sayılan yetkili kişiler.
İlgili hizmeti inceleyin

İş makineleri

Ekskavatör, yükleyici, kazıcı-yükleyici, dozer, greyder, silindir, beton pompası ve benzeri saha makineleri.

Kapsam notu

Ekipmanın türü, fonksiyonu, üretici kriterleri ve EK-III hükümleri birlikte değerlendirilir; genel araç muayenesiyle karıştırılmamalıdır.

Ayrıntıyı okuDaha az göster
Yetki alanı
Makine, mekatronik, metalürji ve malzeme, imalat alanları ile Yönetmelikte sayılan teknik öğretmen ve teknikerler.
İlgili hizmeti inceleyin

Periyodik kontrol dönemleri nasıl belirlenir?

Kontrol dönemi, takvimde alışkanlıkla seçilen bir tarih değildir. Önce ekipmanın güncel EK-III satırı ve ilgili standardı belirlenir; proje, üretici bilgisi, yazılı plan ve özel kullanım şartları gerekiyorsa bu değerlendirmeye eklenir.

  1. 01

    Ekipmanı tanımla

    Etiket, kapasite, kullanım amacı ve lokasyonu doğrula.

  2. 02

    EK-III satırını bul

    Zorunlu grup, dönem ve temel kriteri eşleştir.

  3. 03

    Teknik dayanağı oku

    Standart, proje, üretici veya yazılı plan hükmünü uygula.

  4. 04

    Olayları değerlendir

    Takvim dışı yeniden kontrol gerektiren değişiklikleri kontrol et.

PMH teknik uzmanı kazan ekipmanını tablet üzerinden incelerken
“Yılda bir” güvenli bir ezber değildir. İlgili standardın ve özel tablodaki notların incelenmesi; yapı iskeleleri, LPG tankları ve ekipmana özgü hükümler gibi farklı düzenlemelerin ayrıca okunması gerekir.
Yaygın ekipmanlarda dönem, yetki, proje ve kuruluş değerlendirmesi
EkipmanDönem kuralıÖzel koşulYetkili branşProje/belgeKuruluş ve kapsamDetay
Vinç ve krenlerİlgili standartta süre yoksa genel olarak en fazla 1 yıl.Kule krenler özel kuruluş kapsamındadır. Deney yükü, kapasite ve Bakanlığın ekipmana özgü kriterleri ayrıca değerlendirilir.İlgili makine ağırlıklı teknik unvanlar.Ekipmana ve kuruluma göre teknik doküman, yük bilgisi ve kurulum kayıtları gerekir.Kule kren kontrolleri ilgili kapsamda ekipman muayene kuruluşunda çalışan yetkili kişi tarafından yapılır.Kapsamı inceleyin
Forklift ve transpaletİlgili standartta süre yoksa genel olarak en fazla 1 yıl.Yoğun kullanım, onarım, kapasite değişikliği veya güvenliği etkileyen olaylar takvimden önce kontrol gerektirebilir.İlgili makine ağırlıklı teknik unvanlar.Kapasite etiketi, üretici bilgisi ve gerektiğinde yük/test hazırlığı aranır.Genel zorunluluk yetkili kişiye ilişkindir; akreditasyon kapsamı hizmet bazında doğrulanmalıdır.Kapsamı inceleyin
Çalışma ve kaldırma platformlarıEkipman standardında süre yoksa genel olarak en fazla 1 yıl.Asılı erişim, sütunlu çalışma ve hareket engellilere yönelik güç tahrikli platformlarda özel geçiş ve kuruluş hükümleri bulunur.Ekipman türüne uygun, EKİPNET kayıtlı yetkili kişi.Kurulum, kapasite, taşıyıcı sistem ve üretici dokümanları önemlidir.Asılı erişim hâlihazırda; yeni eklenen iki platform grubu ise geçiş takvimine göre kuruluş kapsamındadır.Kapsamı inceleyin
Yapı iskeleleriİlgili standartta süre yoksa en fazla 6 ay.Kurulum, önemli değişiklik, olumsuz hava veya güvenliği etkileyen olay sonrasında yeniden kontrol gerekebilir.Yönetmelikte sayılan inşaat ve makine alanındaki mühendis, teknik öğretmen, tekniker veya yüksek teknikerler.Kurulum planı, taşıyıcı düzen, ankraj ve kullanım koşulları değerlendirilir.Yetkili kişi ve talep edilen hizmetin kapsamı kontrol edilmelidir.Kapsamı inceleyin
Kompresör ve hava tankıİlgili standartta süre yoksa genel olarak en fazla 1 yıl.Basınçlı kabın türü, akışkan, üretici şartı ve uygulanabilir deney yöntemi ayrıca belirlenir.Basınçlı kaplar için Yönetmelikte sayılan ilgili mühendis, teknik öğretmen ve teknikerler.Etiket, çalışma basıncı, hacim, emniyet donanımı ve önceki rapor gerekir.Yetkili kişinin ilgili ekipman grubundaki kaydı ve kuruluş kapsamı doğrulanmalıdır.Kapsamı inceleyin
Buhar ve sıcak su kazanlarıİlgili standartta süre yoksa genel olarak en fazla 1 yıl.Buhar kazanı, 2027 geçiş takvimindeki yeni ekipman muayene kuruluşu kapsamlarından biridir; diğer kazan türleri ayrı değerlendirilir.Basınçlı kaplar için ilgili teknik unvanlar.Etiket, proje/teknik dosya, işletme basıncı, yakıt ve emniyet elemanı bilgileri gerekir.Buhar kazanlarında 1 Ocak 2027 geçişi özellikle doğrulanmalıdır.Kapsamı inceleyin
Elektrik tesisatıİlgili standartta süre yoksa genel olarak en fazla 1 yıl.Tesis yapısı, gerilim seviyesi, kullanım ve ilgili özel düzenlemeler daha kısa veya farklı takip gerektirebilir.Elektrik veya elektrik-elektronik mühendisleri ile Yönetmelikte sayılan elektrik alanındaki teknik unvanlar.Evet. Proje yoksa mevzuat ve standartlara uygun projelendirme işveren sorumluluğundadır.Yetkili kişinin elektrik grubundaki kaydı ve uygulanabilir akreditasyon kapsamı doğrulanmalıdır.Kapsamı inceleyin
Topraklama ve yıldırımdan korunmaİlgili standartta süre yoksa genel olarak en fazla 1 yıl.Tesisin türü ve tabi olduğu özel düzenleme farklı ölçüm ve dönem şartları doğurabilir.Elektrik alanındaki Yönetmelikte sayılan yetkili kişiler.Evet. Tesisatın projesine ve ilgili düzenlemelere uygunluğu değerlendirilir.Ölçüm noktaları ve akreditasyon kapsamı hizmet öncesinde eşleştirilmelidir.Kapsamı inceleyin
Yangın mekanik tesisatı ve algılamaİlgili standartta süre yoksa genel olarak en fazla 1 yıl.Bakım ve fonksiyon testleri periyodik kontrol raporunun yerine geçmez; mekanik tesisat ile algılama ayrı yetki kapsamlarında olabilir.Mekanik ve elektrik/elektronik bölümler, kontrol edilen sistemin türüne göre ayrılır.Evet. Proje yoksa ilgili mevzuat ve standartlara uygun projelendirme yaptırılmalıdır.Her iki sistem için yetki ve kapsam ayrı ayrı doğrulanmalıdır.Kapsamı inceleyin
Havalandırma ve klima tesisatıTablodaki ve ilgili standarttaki dönem esas alınır; genel uygulama 1 yıldır.Sistem türü, proses, hijyen veya özel tesis şartları farklı bakım ve ölçüm gereksinimleri oluşturabilir.Yönetmelikte sayılan makine ağırlıklı teknik unvanlar.Evet. Projeye uygunluk ve fen/teknik gereklilikler değerlendirilir.Periyodik kontrol ile iş hijyeni ölçümü birbirinden ayrı kapsamlar olarak ele alınmalıdır.Kapsamı inceleyin
TezgâhlarTablo-4 ve ekipmana uygulanabilir standarda göre belirlenir.Pres, CNC, torna ve özel amaçlı makinelerde aynı kriter veya deney yöntemi kullanılmaz.Yönetmelikte sayılan makine, mekatronik, metalürji ve malzeme, imalat alanlarındaki teknik unvanlar.Makine teknik dosyası, koruyucu sistem ve kullanım bilgileri değerlendirilir.Ekipman bazlı yetki ve akreditasyon kapsamı ayrıca kontrol edilmelidir.Kapsamı inceleyin
Endüstriyel raf ve kapılarİlgili standart, üretici talimatı ve kullanım koşuluna göre belirlenir.Darbe, deformasyon, yerleşim veya yükleme değişikliği takvim beklenmeden inceleme gerektirebilir.Yönetmelikte sayılan makine ve inşaat alanındaki yetkili kişiler.Yerleşim/kurulum planı, yük etiketi ve üretici bilgisi önemlidir.Her raf veya kapı türünün aynı akreditasyon kapsamında olduğu varsayılmamalıdır.Kapsamı inceleyin
İş makineleriEkipman türü, ilgili standart, üretici kriteri ve kullanım koşuluna göre belirlenir.Karayolu araç muayenesi, operatör belgesi ve iş ekipmanı periyodik kontrolü farklı yükümlülüklerdir.Yönetmelikte sayılan makine ağırlıklı mühendis, teknik öğretmen ve teknikerler.Marka/model, kapasite, ataşman, kullanım amacı ve teknik doküman gerekir.Aynı kategori içindeki her makine için kapsam ayrıca doğrulanmalıdır.Kapsamı inceleyin
Dönem tablosu nasıl okunmalı?

Tablodaki dönem ifadeleri planlama için başlangıç sağlar; teklif veya saha organizasyonu sırasında ekipmanın tam adı, etiketi, kapasitesi, kullanım şekli ve varsa önceki raporu üzerinden tekrar doğrulanmalıdır. Aynı ticari adla satılan iki ekipman farklı standartlara veya kontrol yöntemlerine tabi olabilir.

Önceki raporda yazan sonraki tarih önemli bir kayıt olsa da tek başına değişmez hukuk kaynağı değildir. Mevzuat, standart, ekipman veya kullanım şartı değişmişse yeni plan güncel dayanak üzerinden kurulmalıdır.

Takvim tarihi beklenmeden kontrol gerektirebilen durumlar

İlk kurulum ve kullanım

Kurulma veya montaj şartlarına bağlı güvenliği bulunan ekipmanlarda, ilk kullanımdan önce doğru kurulduğu ve güvenli çalıştığı yetkili kişilerce kontrol edilir.

Yer değişikliği

Sabit olarak kullanılan ekipmanın başka bir yere kurulması; taşıyıcı, ankraj, bağlantı, enerji ve çevre şartlarını değiştirebildiği için yeniden kontrol doğurabilir.

Önemli bakım veya onarım

Güvenliği etkileyen parça, taşıyıcı, kumanda, basınç veya koruma sistemine müdahale edilmişse, ekipman hizmete alınmadan önce kontrol ihtiyacı değerlendirilir.

Kaza ve doğal olay

Kaza, çarpma, yangın, deprem, sel, fırtına veya benzeri olayların ekipmanın güvenliğini etkileyebileceği durumlarda takvim tarihi beklenmez.

Uzun süre kullanılmama

Depolama, korozyon, yağlama kaybı, koruyucu sistem arızası veya çevresel etkiler oluşabileceğinden yeniden devreye alma öncesinde kontrol gerekebilir.

Çalışma koşulu değişikliği

Kapasite, ataşman, proses, çevre, yükleme düzeni veya kullanım amacı değiştiğinde önceki rapor yeni şartları temsil etmeyebilir.

Periyodik kontrolü kimler yapabilir?

Mühendis, tekniker, yüksek tekniker veya teknik öğretmen unvanına sahip olmak her ekipmanı kontrol etme yetkisi vermez. Mezuniyet alanı, kontrol edilen ekipman grubu, EKİPNET kaydı ve gerektiğinde kuruluş kapsamı birlikte doğrulanmalıdır.

Yetkili kişiyi doğrularken nelere bakılmalı?

Teklifte veya firma tanıtımında “mühendis kontrolü” yazması yeterli değildir. Kontrolü fiilen yapacak kişinin adı, mesleği, mezuniyet alanı ve EKİPNET kayıt numarası talep edilmelidir. Bu bilgilerin kontrol edilecek ekipman grubuyla uyumlu olup olmadığı hizmetten önce değerlendirilmelidir.

Kuruluşun TÜRKAK akreditasyonuna sahip olması da bütün faaliyetlerinin akredite olduğu anlamına gelmez. Akreditasyon yalnız güncel kapsam belgesinde tanımlanan faaliyet, ekipman ve yöntemler için geçerlidir. PMH’nin kapsamı, resmî TÜRKAK kaydı üzerinden ekipman bazında doğrulanabilir.

EKİPNET

Kişinin yetki kaydı

Periyodik kontrol yapmaya yetkili kişilerin Bakanlık sistemine kayıtlı olması gerekir. Raporda kişinin adı, mesleği ve EKİPNET kayıt numarası bulunmalı; kayıt ekipman grubuyla uyumlu olmalıdır.

İSG-KATİP

Hizmet sözleşmesi

İşveren ile yetkili kişi arasında, zorunlu kontrol hizmeti gerçekleştirilmeden en geç bir gün önce sistemdeki örneğe uygun sözleşme düzenlenmeli ve karşılıklı onaylanmalıdır.

2026’da uygulanması gereken başlıca değişiklikler

  • Ekipman muayene kuruluşu: Önceki “akredite muayene kuruluşu” ifadesi yerine Bakanlıkça yetkilendirilen yeni kuruluş tanımı getirildi; yeni düzenlemeye kadar ilgili TÜRKAK kapsamındaki TS EN ISO/IEC 17020 kuruluşları kabul ediliyor.
  • EK-III kapsamı: Yalnız EK-III tablolarında yer alan ekipman veya ekipman gruplarının zorunlu periyodik kontrole tabi olduğu hükmü belirginleştirildi.
  • Sözleşme zamanı: İşveren ve yetkili kişi sözleşmesinin hizmetten en geç bir gün önce İSG-KATİP üzerinden karşılıklı onaylanması düzenlendi.
  • Resmî rapor ve kriterler: Bakanlığın ekipmana özgü yayımladığı rapor formatı ve kriterlerin kullanılması zorunlu hâle getirildi; doküman yoksa EK-III ve genel usuller uygulanıyor.
  • Proje kontrolü: Elektrik, topraklama, yıldırımdan korunma, yangın mekanik/algılama ve havalandırma/klima tesisatlarında proje gerekliliği açıklaştırıldı.
  • Kusur derecelendirmesi: İlgili resmî kriter dokümanlarında tanımlandığı ölçüde hafif ve ağır kusur sistemi getirildi.
  • Katodik koruma: Standartta süre belirtilmemişse dönem altı aydan bir yıla güncellendi.
  • Kuruluş kapsamı: Özel kuruluş zorunluluğu bulunan ekipman sayısı dört yeni grupla sekize çıkarıldı ve yeni gruplar için geçiş takvimi tanımlandı.
2026 boyunca

Mevcut dört özel ekipman grubu

Kule krenler, LPG tank ve tesisatları, yürüyen merdivenler ve asılı erişim donanımları için kontroller ilgili kapsamda ekipman muayene kuruluşlarında çalışan yetkili kişilerce yürütülür.

1 Ocak 2027

Yeni dört grubun geçişi

Hareket engelliler için güç tahrikli kaldırma platformları, buhar kazanları, kablolu taşıma tesisatları ve sütunlu çalışma platformları için öngörülen geçiş süresi sona erer.

Resmî dayanak: Bu özet, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının 23 Aralık 2025 tarihli değişiklik açıklamasına dayanır. Uygulamada ekipmanın güncel kapsamı ve geçiş hükmü ayrıca doğrulanmalıdır. ÇSGB açıklamasını inceleyin

Periyodik kontrol süreci nasıl ilerler?

Sağlıklı süreç, kontrol günü sahaya bir uzman çağırmaktan önce başlar. Envanter ve dönem dayanağı doğru kurulmazsa teklif, yetki, saha hazırlığı ve rapor takibi de eksik kalır.

01

Envanteri oluşturun

Ekipmanları yalnız genel adla değil; işletme içi kimlik, marka/model, seri numarası, kapasite, lokasyon ve kullanım amacıyla kaydedin. Aynı isimdeki iki ekipman farklı teknik kapsam taşıyabilir.

02

Zorunlu kapsamı sınıflandırın

Her ekipmanı güncel EK-III tablosu, ilgili standart ve varsa özel mevzuatla eşleştirin. Zorunlu periyodik kontrol ile risk veya sözleşmeye bağlı özel teknik incelemeyi ayırın.

03

Dönem dayanağını kaydedin

Sadece sonraki tarihi yazmayın; bu tarihin hangi tablo, standart, üretici hükmü veya yazılı plana dayandığını da envantere ekleyin.

04

Yetki ve kapsamı doğrulayın

Kontrolü yapacak kişinin meslek alanını ve EKİPNET kaydını; gerektiğinde hizmet alınan kuruluşun ilgili ekipman için güncel kapsamını doğrulayın.

05

İSG-KATİP sözleşmesini onaylayın

Zorunlu kapsamdaki hizmet için işveren ve yetkili kişi arasında, hizmetten en geç bir gün önce sistemdeki örneğe uygun sözleşmenin karşılıklı onaylandığını kontrol edin.

06

Sahayı ve testi hazırlayın

Erişim, enerji kesintisi, çalışma izni, proje, test yükü veya sıvısı, operatör, alan izolasyonu ve önceki rapor gibi girdileri kontrol ekibiyle önceden planlayın.

07

Kontrol ve raporu teslim alın

Ekipman kimliği, yöntem, ölçüm sonuçları, kullanılan cihazlar, bulgular, sonuç, sonraki tarih ve yetkili kişi bilgilerini teslim sırasında kontrol edin.

08

Kusurları ve takvimi kapatın

Raporu arşive kaldırmakla yetinmeyin. Kusurlara sorumlu ve hedef tarih atayın; gerekli yeniden kontrolü planlayın ve bir sonraki dönemi envantere işleyin.

Teknik uzman iş ekipmanı projesi ve kontrol planını incelerken
Doğru kontrol planı, ekipman envanteri ile proje ve önceki raporların aynı çalışma içinde değerlendirilmesiyle başlar.

Kontrol öncesinde işveren hangi hazırlıkları yapmalıdır?

Ekipman kimliği

  • İşletme içi ekipman numarası
  • Marka, model ve seri numarası
  • İmal yılı
  • Kapasite, basınç, hacim veya güç bilgisi
  • Ekipmanın açık saha lokasyonu

Teknik belgeler

  • Üretici kullanım ve bakım dokümanı
  • Tesisat veya kurulum projesi
  • Önceki periyodik kontrol raporu
  • Bakım ve onarım kayıtları
  • Varsa tadilat veya parça değişim bilgisi

Saha organizasyonu

  • Güvenli erişim ve çalışma alanı
  • Operatör veya tesis sorumlusu
  • Enerji kesme/etiketleme planı
  • Gerekli test yükü, test sıvısı veya bağlantı
  • Üretim duruşu ve çalışma izinleri

Takip bilgileri

  • İSG-KATİP sözleşme durumu
  • Yetkili kişi ve kapsam doğrulaması
  • Rapor teslim sorumlusu
  • Kusur kapatma sorumluları
  • Sonraki kontrol hatırlatma tarihi
Saha hazırlığı yapılmazsa ne olur?

Ekipmana güvenli erişim sağlanamaması, etiketin okunmaması, test yükünün veya sıvısının hazır olmaması, projenin bulunmaması ya da enerji kesme işleminin planlanmaması kontrolün tamamlanmasını engelleyebilir. Bu durum yalnız zaman kaybı değil, eksik yöntem uygulanması ve kapsamın yanlış raporlanması riski de oluşturur.

Kontrol ekibine üretim programı, özel giriş koşulları, kişisel koruyucu donanım gereklilikleri ve eşlik edecek sorumlu önceden bildirilmelidir. Kontrol sırasında ekipmanı kullanacak operatörün hazır olması, fonksiyon testlerinin güvenli yürütülmesini kolaylaştırır.

Projesi olmayan tesisatlarda ne yapılır?

Elektrik, topraklama ve yıldırımdan korunma

Kontrolde tesisat projesi aranır ve mevcut tesisatın projeye uygunluğu değerlendirilir. Proje yoksa ilgili yönetmelik ve standartlara uygun projelendirme işveren sorumluluğundadır.

Yangın mekanik tesisatı ve algılama

Yangın projesi, sistemin kapsamını ve senaryosunu doğrulamak için temel girdidir. Sadece pompanın çalışması veya alarmın ses vermesi bütün sistem uygunluğunu kanıtlamaz.

Havalandırma ve klima

Proje üzerinden sistemin tasarlanan kullanımına uygunluğu değerlendirilir. Proje eksikliği, yalnız saha ölçümü veya bakım kaydıyla giderilmiş sayılmaz.

Geçerli periyodik kontrol raporu nasıl anlaşılır?

Rapor yalnız bir uygunluk kutusundan oluşmaz. İşyerini, ekipmanı, yöntemi, ölçüm sonuçlarını, kullanılan cihazları, bulguları ve yetkili kişiyi birbirine bağlayan izlenebilir bir teknik kayıt olmalıdır.

İşyeri ve sözleşme
İşletme unvanı, SGK sicil numarası, adres ve uygulanabildiği durumda İSG-KATİP sözleşme numarası doğru olmalıdır.
Ekipman kimliği
Marka, model, imal yılı, seri numarası, kapasite ve işletme içi kod ekipmanın sahada yeniden bulunmasını sağlamalıdır.
Tarih ve zaman
Kontrolün başlangıç/bitiş zamanı, rapor tarihi ve normal şartlarda planlanan sonraki kontrol tarihi açıkça gösterilmelidir.
Yöntem ve dayanak
Kullanılan standart, Yönetmelik hükmü, Bakanlık kriter dokümanı veya diğer teknik dayanak isim ve numarasıyla belirtilmelidir.
Ölçüm ve deney sonuçları
Sadece 'uygundur' ifadesi yerine uygulanan ölçüm/deney, değerler ve değerlendirmenin izlenebilir sonuçları bulunmalıdır.
Cihaz ve kalibrasyon
Kullanılan ölçüm cihazları ile kalibrasyon veya doğrulama bilgilerinin raporda izlenebilir olması gerekir.
Bulgular ve kusurlar
Tespit edilen eksikler anlaşılır, ekipmanla ilişkilendirilebilir ve uygulanabildiği durumda resmî kusur sınıfıyla belirtilmelidir.
Sonuç ve kanaat
Ekipmanın mevcut şartlarda güvenli kullanıma uygunluğu ve varsa kullanım kısıtı belirsiz ifadeler bırakmadan yazılmalıdır.
Yetkili kişi
Ad-soyad, meslek, EKİPNET kayıt numarası ve imza bulunmalıdır. İmzasız rapor geçerli değildir.
Bütünlük ve arşiv
Ekler, ölçüm föyleri ve elektronik imzalar raporla birlikte saklanmalı; mobil ekipmanda gerektiğinde son rapor bilgisine erişilebilmelidir.
Rapor tesliminde yapılacak son kontrolü okuyun

Rapor teslim alındığında ekipman seri numarası ile sahadaki etiket karşılaştırılmalı, eksik veya erişilemeyen kontrol noktaları açıkça görülmeli ve eklerin rapora bağlı olduğu doğrulanmalıdır. Bir raporun çok sayfalı veya logolu olması, içeriğinin doğru olduğu anlamına gelmez.

Elektronik imzalı raporlar özgün dosya olarak saklanmalı; yalnız ekran görüntüsü veya yazdırılmış kopya arşivlenmemelidir. Islak imzalı raporlarda nüsha, imza ve ek bütünlüğü korunmalıdır. Raporun üzerinde sonradan yapılan kontrolsüz değişiklikler izlenebilirliği bozar.

Hafif ve ağır kusur ne anlama gelir?

Hafif ve ağır kusur sınıfları her ekipmana kendiliğinden uygulanmaz. Sınıflama, Bakanlığın ekipmana özgü rapor ve kriter dokümanında bu ayrımı yaptığı kapsamlar için kullanılır.

Kusur durumuna göre takip yaklaşımı
DurumAnlamıİşveren aksiyonu
Hafif kusurBakanlığın ilgili rapor/kriter dokümanında hafif olarak tanımlanan bulgudur.Bir sonraki periyodik kontrol başlangıç tarihine kadar giderilir ve işletme içinde izlenir.
Giderilmemiş hafif kusurBir sonraki kontrol başlangıcında hâlâ düzeltilmemiş hafif kusurdur.Yeni değerlendirmede ağır kusur olarak ele alınır.
Ağır kusurEkipmanın güvenli çalışmasını etkileyen ve resmî kriterlerde ağır olarak sınıflandırılan bulgudur.Kusur giderilmeden ekipman çalıştırılamaz; gerekli düzeltme ve yeniden değerlendirme planlanır. Düzeltmenin türü, yetkili servis veya bakım çözümü ve gerekli yeniden kontrol adımı işletme tarafından planlanmalıdır.
Sınıflama bulunmayan kapsamBakanlıkça ekipmana özgü doküman yayımlanmamış veya dokümanda hafif/ağır ayrımı yapılmamış durumdur.Otomatik kusur sınıfı üretilmez; rapordaki sonuç, teknik bulgu ve kullanım kararı esas alınır.

Yıllık periyodik kontrol planı

Takvim, yalnız son kontrol tarihlerini değil; her ekipmanın dönem dayanağını, sözleşme durumunu, saha hazırlığını ve rapor sonrası kusur takibini aynı yerde göstermelidir. Planı tarayıcıda doldurabilir, yazdırabilir veya PDF olarak kaydedebilirsiniz.

Yıllık İş Ekipmanları Periyodik Kontrol Planı

Yıllık iş ekipmanları periyodik kontrol planı
Ekipman kimliği / adıGrupLokasyonDönem dayanağıSon kontrolSonraki tarihRapor noİSG-KATİPSorumluHazırlık / takip

Bu şablon bir planlama yardımcısıdır; periyodik kontrol raporu, uygunluk belgesi veya hukuki danışmanlık yerine geçmez. Girilen bilgiler yalnız bu tarayıcı oturumunda tutulur.

İş ekipmanlarının periyodik kontrolü hakkında sık sorulan sorular

En sık aranan soruları kısa ve doğrudan yanıtladık.

İş ekipmanının, Yönetmelikte öngörülen aralıklarda ve uygun yöntemlerle yetkili kişilerce yapılan muayene ve/veya test faaliyetidir. Sonuç, ekipmanın kimliği, yöntem, ölçüm ve bulgularla birlikte raporlanır.

Resmî kaynaklar ve güncelleme politikası

Mevzuat, rapor formatları, yetki ve akreditasyon kapsamı zaman içinde değişebilir. Bu rehber resmî kaynaklar kontrol edilerek güncellenir; uygulama öncesinde ekipmana ilişkin güncel hüküm ayrıca doğrulanmalıdır.

ÇSGB — 23 Aralık 2025 Yönetmelik değişikliği özeti

Ekipman muayene kuruluşu, EK-III kapsamı, İSG-KATİP sözleşmeleri, rapor kriterleri, kusur sınıfları, yetkili branşlar ve 2027 geçişi hakkında resmî açıklama.

Kaynağı aç

ÇSGB — İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü SSS

Periyodik kontrolleri yapmaya yetkili kişiler, EKİPNET kayıt zorunluluğu ve sözleşme süreci hakkında resmî soru-cevap kaynağı.

Kaynağı aç

TÜRKAK — PMH akreditasyon kaydı

PMH’nin AB-0294-M numaralı güncel akreditasyon kaydı ve resmî kapsam doğrulaması.

Kaynağı aç

PMH — Güvence ve Akreditasyon

Akreditasyon standardı, kuruluş tipi, belge ve kapsam bilgisinin nasıl doğrulanacağına ilişkin PMH açıklaması.

Kaynağı aç
Son teknik inceleme
17 Ağustos 2026
İnceleyen
PMH Teknik Birimi
Güncelleme yöntemi
Mevzuat, Bakanlık kriterleri ve kapsam kayıtları birlikte kontrol edilir.

Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Ekipmanın gerçek kontrol kapsamı; teknik etiketi, kullanım koşulu, ilgili standart, güncel mevzuat ve uygulanabilir akreditasyon kapsamı üzerinden belirlenir.

PMH uzmanı ekipman listesi ve periyodik kontrol raporlarını incelerken

Ekipman listenizi birlikte kapsamlandıralım.

Ekipman adı, adet, kapasite, tesis lokasyonu, proje ve varsa önceki rapor bilgilerini paylaşın. Talebinizi güncel yetki ve kapsam koşulları üzerinden değerlendirerek doğru kontrol başlığına yönlendirelim.